Świat, Kościół, Królestwo Boże

Bezpośrednim przedmiotem refleksji jest Kościół, który z jednej strony “jest” światem, jako zaangażowany we wszystko, co ludzkie, a z drugiej strony, jako rzeczywistość religijna, „jest” on sakramentem świata. Oznacza to, że Kościół został powołany do tego, żeby w imię realizacji zbawczego zamysłu Bożego stawał się znakiem tego świata, stanowiąc widzialne i typowe wcielenie woli Bożej w określonej epoce.

"Taki jest świat" – może i powinien mówić o sobie Kościół do współczesnych ludzi, jeśli jest posłuszny Bogu obecnemu w historii i włącza się w realizację wielkich aspiracji ludzkości dojrzewających w złożonych procesach wzrostu świadomości rodzaju ludzkiego, nad którymi czuwa obecność Ducha Św. W ten sposób Kościół może stać się znakiem tego, jaki powinien być świat. Stwierdzenie, że "świat musi być taki" – może i powinno być wezwaniem Kościoła do ludzi, żeby pomóc im odnaleźć drogę prowadzącą świat do lepszej przyszłości. Energia darów Ducha Św. pozwala tworzyć nowe instrumenty skutecznego budowania lepszego świata, uzdalniając Kościół do tego, żeby w imię Boga był znakiem i instrumentem realizacji Bożych zamiarów. Takie jest powołanie i sakramentalna misja Kościoła w jego relacjach ze światem.

Te relacje odpowiadają profetycznemu wymiarowi wspólnoty chrześcijańskiej, który choć jest obecny w przekazie biblijnym oraz w refleksji teologicznej, to wciąż nie jest widoczny w stylu duszpasterstwa i duchowości wspólnot kościelnych.

Na poziomie pragnień i intencji wciąż żyjemy w sytuacji uwarunkowanej przez model tzw. “społeczeństwa chrześcijańskiego”, w którym świat jest obejmowany przez Kościół, stanowiąc dla niego bezdyskusyjny autorytet, wpływający i decydujący o zachowaniach wszystkich ludzi. Realna sytuacja zmian kulturowych i społecznych nie odpowiada już jednak temu modelowi.

Sobór Watykański II zwrócił uwagę, że zmieniający się kontekst społeczny i kulturowy domaga się innego modelu relacji Kościół-Świat. Dlatego posoborowe programy duszpasterskie podjęły wysiłek, żeby z całą powagą i otwarciem na ewangeliczne nowości kształtować na nowo tę relację.

Tematyka była przedmiotem pracy Międzynarodowej Grupy Refleksji, ukończonej w roku 1976.