III. KOMUNIA JAKO “MISJA I ŚWIADECTWO”,

KTÓRE BUDUJĄ WSPÓLNOTĘ KOŚCIELNĄ, SŁUŻĄC ROZSZERZANIU KRÓLESTWA BOŻEGO  

“Komunia”, najpierw przeżywana w formie krytycznej i profetycznej świadomości historii, a potem doświadczana jako fundamentalny wybór Kościoła, w końcu jest widziana w perspektywie operacyjnej: czyli jako “komunię, będącą misją i świadectwem”. Najpierw kontemplowana i przeżywana komunia teraz jest budowana, z wykorzystaniem Kościoła, jako “instrumentu” Bożego działania w historii. Realizuje się to przez stałe dążenie do oczyszczania i reformy historycznego modelu Kościoła oraz przez przewidywanie takich działań, które będą w stanie najlepiej objawiać Boga światu, a świat najpełniej otwierać na Boga.

Eschatologiczny horyzont Komunii Trynitarnej staje się celem idealnym podejmowanych dążeń oraz sensem życia. Kościół, jako “dom i szkoła komunii”, powinien być budowany dzień po dniu, w historii wyróżniającej się dziś coraz szybszymi i globalnymi przemianami. Kościół ma być świadkiem, który nieustannie przekazuje to, co odczytuje i kontempluje, co poznaje i kocha – żeby jego radość była pełna.

• Dawanie świadectwa Chrystusowi zmartwychwstałemu jest dla Kościoła nie tylko zadaniem, ale należy to do jego natury: sam Kościół “jest” świadectwem. Został wybrany przez Chrystusa do komunikowania ludzkości swojego doświadczenia Miłości, żeby świat się nawrócił i żył. Kościół “komunikuje” więc tę tajemnicę komunii, która go tworzy i jest racją jego istnienia!
• Potrzeba, żeby Kościół, był w stanie głosić słowem, obecnością i działaniem własne doświadczenie. Gdyż teraz Chrystus głosi światu to, co Kościół przeżył, zobaczył, usłyszał i dotknął swoimi rękami.
• Głoszenie “Dobrej Nowiny” dotyczy nie tylko historycznego faktu śmierci i zmartwychwstania Chrystusa, ale także wiary, dzięki której w Kościele wiemy, że już nie jesteśmy sierotami, lecz Dziećmi Boga – zbawionymi i odkupionymi przez Chrystusa, który umarł i zmartwychwstał dla każdego z nas i dla całej ludzkości.
• Odbiorcami misji Kościoła są ludzie, żyjący w określonym czasie i miejscu. Są to starania, żeby nawrócili się, czyli przeszli od nie-wiary do wiary, od wiary niedoskonałej do dojrzalszej. Taka ewangelizacja kultury i kultur polega na podejmowaniu wysiłków, żeby Ewangelia tak przesiąkła i przemieniła całe życie ludzi, żeby ludzki świat przez Chrystusa i w Duchu Świętym mógł wejść do komunii z Bogiem.
• Cały Lud Boży jest odpowiedzialnym podmiotem tej misji. Oczywiście, każdy według daru, charyzmatu i posługi, jaką otrzymał w ramach organicznej jedności, uwzględniającej prawa działań duszpasterskich. Do rozwoju włączają się zarówno “instytucje”, mocą swojego słowa, sakramentów, autorytetu i prawa, jak i “mediacja życia”, zdolna przyciągać mocą świadectwa.
• Służba komunii potrzebuje odpowiednich metod, czyli: komunikowania, uczestnictwa, pojednania, dialogu, wspólnotowego rozeznawania i współodpowiedzialności, dzielenia się dobrami oraz programowania i oceny, pozwalającymi i ułatwiającymi wspólne wzrastanie wszystkich.

2. Dla jakiej wspólnoty?

Głoszenie Dobrej Nowiny prowadzi do integracji wspólnoty. Łączy się z tym kluczowa kwestia: “o jaką wspólnotę chodzi”? Nie może to być żadna wspólnota odpowiadająca modelom z przeszłości, lecz należy ją tworzyć według wskazań dzisiejszej wiedzy i znaków czasu. Konkretnie, powinna to być:

• Wspólnota, która nie oznacza tylko zwykłego przebywania ze sobą (jak w pociągu), ani zwykłego pragnienia przebywania ze sobą (jak w anonimowej społeczności).Chodzi tu o wspólnotę, która jest «wspólnym pragnieniem», takim, żeby „chcieć razem”. To wspólne odczuwanie jest wyrażone za pomocą wspólnych celów, których realizacja zależy od współpracy tych, którzy są połączeni siecią życiowych i osobowych relacji. Dynamika tych osobowych i funkcjonalnych relacji animuje i stale odbudowuje wspólnotę. Gdy grupa jest zbyt liczna, wówczas konieczne jest stworzenie odpowiednich struktur uczestnictwa i współodpowiedzialności, pozwalających wszystkim zachować równość i poszanowanie dla różnorodności pełnionych ról i funkcji.
• Wspólnotę chrześcijańską tworzą wszyscy chrzczeni, którzy w Chrystusie i przez Ducha Świętego:
• zostali powołani do dojrzewania, jako rodzina Dzieci Bożych
• w organicznej i dynamicznej jedności Ciała Chrystusa
• w celu rozszerzania w świecie Królestwa Bożego i jego wymagań w prawdzie, miłości, sprawiedliwości, świętości i pokoju.
• Taka zbawcza wspólnota wyraża się konkretnie jako Kościół lokalny, gdzie żyje i objawia się Kościół Chrystusowy.

3. Ewangelizować, ale dla jakiego Kościoła lokalnego?

Ewangelizacja w tak rozumianej wspólnocie domaga się od Kościoła lokalnego przemyślenia jego historycznego modelu, szukając odpowiedzi na następujące kwestie: Od jakich cech zależy „konieczność jego istnienia”? Jaki jest model idealny Kościoła lokalnego, który zamierza budować? Pytania te domagają się zasadniczych odpowiedzi. Kościół komunii powinien być, “zlokalizowany” – czyli „inkulturowany”. To Kościół:

• w którym integrują się wszelkie różnorodności ludzkie i kościelne, które go tworzą: to Lud Boży jako taki, wyrażony przez małe wspólnoty i przez rodziny;
• w którym wyrażają się różnorodne dary, charyzmaty i posługi, służące budowaniu jedności, czyli: ruchy, stowarzyszenia, grupy i instytucje apostolskie, a także posługi święceń oraz posługi ustanowione i rozpoznane w Kościele;
• w którym wszyscy mają możliwość uczestnictwa i współodpowiedzialności, każdy według własnej roli. Dotyczy to zarówno współpracy przy opracowaniu propozycji, jak i przy podejmowaniu decyzji oraz przy realizacji i koordynacji organicznych działań;
• w którym żyje się w organicznej i dynamicznej komunii, stale wzrastając w świętości i jedności Mistycznego Ciała Chrystusa;
• w którym każdy wypełnia swoją rolę w świecie, służąc przez słowo, obecność i działanie rozszerzaniu Królestwa Bożego, zgodnie z jego wymaganiami;
• w którym podejmuje się służbę na rzecz wspólnoty ludzkiej przez profetyczne głoszenie tego, do czego została ona powołana. Służba ta, wychodząc od znaków czasu, pozwala podejmować fundamentalne decyzje o włączeniu się w odnowę świata.

Takie cechy powinien mieć Kościół lokalny zdolny ofiarować swój udział w tworzenie komunii katolickiej, czyli komunii ze wszystkimi Kościołami lokalnymi pod przewodnictwem Kościoła Rzymskiego.  

4. W jaki sposób budować taki Kościół?

 Kościół komunii, jako wspólnota pielgrzymująca i jako pielgrzym historii zawsze jest w stanie budowania. Swój obowiązek głoszenia Ewangelii konkretnym ludziom, żyjącym w określonym czasie i przestrzeni (w kulturze) Kościół lokalny powinien realizować przez:

• analizę: żeby poznać zarówno społeczeństwo, w którym On żyje i działa, jak i siebie samego, zwłaszcza w różnych aspektach podejmowanych działań; pozwala ona zrozumieć historyczne przyczyny, stojące u źródeł aktualnej sytuacji i opracować prognozę rozwoju głównej dynamiki historii, od której zależy przyszłość społeczeństwa;
• diagnozę: żeby interpretować określoną sytuację w świetle modelu idealnego, pozwalającą zauważyć w rzeczywistości nie tylko problem fundamentalny, warunkujący obecną sytuację, ale także przeszkody i możliwości, utrudniające lub ułatwiające osiągnięcie ideału: chodzi o odkrycie dynamiki łaski i grzechu, która jest obecna w tej ludzkiej grupie, która tworzy Kościół lokalny;
• projektowanie: żeby określić orientacyjny plan globalny, czyli wyznaczyć kolejne cele, uporządkowane według czasu ich osiągania, które w sumie wyznaczają drogę ewangelizacji i odnowy, prowadzącą do przemiany aktualnej sytuacji; droga tę, z różnych powodów, wyraża się dzisiaj w formie procesu ewangelizacji kerygmatycznej, pre-katechumenalnej i katechumenalnej, przeżywanego wspólnie przez lud ochrzczonych oraz przez ludzi dobrej woli, tworzących wspólnotę w drodze do własnego ideału Kościoła komunii i wspólnoty;
• planowanie: żeby w chronologicznym porządku zorganizować środki potrzebne do osiągnięcia kolejnych celów, na takich poziomach duszpasterstwa, jak: duszpasterstwo wspólnotowe (całe zbiorowości, małe wspólnoty, rodziny), duszpasterstwo sektorów (dzieci, młodzież, robotnicy, wychowawcy, politycy, przedsiębiorcy, itp.), służby duszpasterskie (katecheza, liturgia, służba charytatywna i misyjna), duszpasterstwo posług (prezbiterzy, diakoni, świeccy oraz osoby zakonne); struktury opracowania propozycji, podejmowania decyzji i komunikacji.
• programowanie: żeby ostatecznie i bezpośrednio zrealizować różnorodne działania za pomocą takich środków, które pozwalają, żeby każda sprawa, nawet najprostsza, prowadziła do tworzenia upragnionego ideału Kościoła lokalnego, gdyż w każdej z nich, choć w ograniczonej formie, konkretyzuje się wola Boża, czyli projekt powszechnego zbawienia w jedności.  

5. Dla jakiej społeczności?

Kościół nie jest celem sam dla siebie, ale istnieje dla świata, aby dzięki świadectwu Kościoła, czyli przez jego słowo, obecność i działanie, świat:

• uwierzył w możliwość wypełnienia tego, co Duch Św. objawia mu przez historyczne wydarzenia w odniesieniu do zamiarów Bożych dotyczących dążenia do coraz pełniejszej realizacji powszechnego braterstwa wśród ludzi;
• rozpoznał Chrystusa jako objawienie i jako zasadę realizacji Bożego projektu, przekraczającego zamysły i pragnienia ludzi w dążeniu do jedności rodzaju ludzkiego w prawdzie i miłości na wzór Trójcy Świętej;
• odnalazł historyczne formy i taką społeczną organizację, która w zgodzie z wymaganiami sprawiedliwości i pokoju rodziny ludzkiej będzie zdolna łączyć różne osoby, grupy i narody z poszanowaniem podstawowej zasady dbającej o “wolność w solidarności”;
• stopniowo zaakceptował Boże panowanie nad sobą, utwierdzając się coraz bardziej w wartości wypełniania wymagań prawdy i świętości, sprawiedliwości, miłości i pokoju, pozwalających mu wejść do Królestwa Bożego.

W naszym przekonaniu komunia jest głównym punktem odniesienia dla wszystkiego, co należy budować. Ponadto jest ona środowiskiem, w którym wszystko się odbywa oraz ostatecznym horyzontem jej coraz pełniejszej realizacji. W komunii, która staje się dialogiem między chrześcijanami i wierzącymi w Boga a różnymi współczesnymi nurtami myśli i każdą osobą dobrej woli – objawia się niestworzona miłość, czyli Duch Święty, rodzący nowość życia i budujący jedność przez wzmacnianie wzajemnej miłości. Ewangelizacja polega więc na doświadczeniu drogi Ludu Bożego do świętości przez głoszenia Słowa, przez jego akceptację i nawrócenie się na życie zgodne z wymaganiami Ewangelii, dzięki czemu Kościół będzie gromadzić się w jedności Ojca i Syna i Ducha Świętego.